Verslag Symposium “Fintech: recht, regulering & governance”

ICFG Symposium
Share on linkedin
Share on facebook
Share on twitter

De financiële sector in transitie, perspectives are changing

Op donderdag 23 mei 2019 organiseerde het International Center for Financial law and Governance het symposium ‘FinTech: recht, regulering en governance’. Financiële technologie of kortweg FinTech is booming.

De digitalisering van de financiële sector en de opkomst van deze technologie staat volop in de belangstelling, maar roept ook veel vragen op: zal de structuur van ons financiële stelsel veranderen en op welke wijze? Dienen nieuwe (FinTech-)ondernemingen te worden gereguleerd of belemmert dit juist het innoverende karakter? Op welke wijze moeten we ons beschermen tegen cyberaanvallen? Onder andere deze vragen kwamen aan bod tijdens het symposium met sprekers vanuit de wetenschap, het bedrijfsleven en de toezichthouders. Het multidisciplinaire symposium beperkte zich hierbij niet tot enkel juridische invalshoeken, maar ook werd gediscussieerd over technische, economische en socio- en gedragseconomische inzichten op het gebied van de financiële sector.

Opening – Annika Galle

Het symposium ving aan met een welkomstwoord van de academic director van het ICFG, Annika Galle. Zij beet het spits af door de mogelijkheden, maar ook de bedreigingen van FinTech te schetsen. De wijze waarop FinTechs zich zullen ontwikkelen zal essentieel blijken voor de structuur van de financiële sector, waar niet alleen FinTechs, maar ook grote techbedrijven als Google en Apple proberen om de dienstverlening van banken over te nemen. We bevinden ons dan ook midden in een transitie naar een toenemend digitale samenleving.

Transitie, innovatie en mogelijke systeemrisico’s – Derk Loorbach, Adam Pasaribu en Theo van Ruijven

Derk Loorbach (Drift) legde als eerste spreker uit wat een transitie volgens hem inhoudt: een schoksgewijze verandering van de dominante structuur, cultuur en werkwijzen binnen een maatschappelijk deelsysteem op de lange termijn. Hij stelde dat een niet vol te houden situatie op den duur leidt tot een transitie. Hij schetste hierbij het voorbeeld van de klimaattransitie, waarbij de wijze waarop we de afgelopen decennia met klimaat zijn omgegaan zijn legitimiteit misschien wel heeft verloren. Eenzelfde transitie doet zich volgens hem sinds een aantal jaar voor op de financiële markt, met de introductie van FinTechs en andere technologische ontwikkelingen.

Adam Pasaribu (DNB) sprak vanuit toezichthoudersperspectief over de regulering en de wijze van toezicht op innovatieve FinTech-ondernemingen. De toezichthouder en (Europese) wetgever kennen hier een dilemma tussen de bescherming van de klant en het waarborgen van innovatie. Om innovatie te faciliteren kunnen toezichthouders daarom in sommige gevallen ontheffing verlenen van bepaalde verplichtingen of de ondernemingen stimuleren gebruik te maken van de regulatory sandbox.

Vanuit een meer technische invalshoek vertelde Theo van Ruijven (TNO) over de gevaren van (keten) afhankelijkheid van digitale systemen. Hij benoemde het risico van doelgerichte cyberaanvallen op het hoogwaardig betalingsverkeer, waarbij het platleggen hiervan zelfs een systeemrisico kan betekenen. Cybersecurity is volgens Van Ruijven nog altijd een blinde vlek voor veel ondernemingen, terwijl de digitale risico’s juist almaar toenemen.

Toezicht, cybersecurity en sturing van gedrag – Carla van der Weerdt-Norder, Bernold Nieuwesteeg, Mirèl ter Braak

Vanuit het perspectief van governance sprak Carla van der Weerdt-Norder (Triodos en Binckbank) na de pauze over de wijze waarop de RvC toezicht dient te houden binnen FinTechs en benoemde zij vooral de (morele) verantwoordelijkheid die de RvC hier zou moeten nemen. Commissarissen moeten naar de mening van Van der Weerdt letten op de maatschappelijke impact van een product. Volgens haar is ook kennis van technologie en wetgeving essentieel voor goed intern toezicht, naast het feit dat een commissaris een balans dient te vinden tussen streng toezicht en het faciliteren van innovatie.

Bernold Nieuwesteeg (Centre for the Law & Economics of Cyber Security) begon zijn presentatie met de revolutie richting open banking en de toenemende noodzaak voor het beschermen van klantdata. Deze databescherming kan volgens Nieuwesteeg bij FinTechs nog wel eens te wensen overlaten. Bij veel bedrijven ontbreekt de benodigde kennis om cyberaanvallen te bestrijden. Nieuwesteeg eindigde dan ook met een pleidooi voor het delen van informatie over cyberaanvallen tussen bedrijven, waardoor iedereen van elkaar kan leren, iets dat volgens hem nu te weinig gebeurt. Nieuwsteeg en Van Ruijven pleitten hiermee beiden voor een grotere aandacht voor cybersecurity, waar dit nu nog een onderbelicht onderwerp voor veel ondernemingen is.

De laatste bijdrage was afkomstig van Mirèl ter Braak (AFM). Zij besprak verschillende manieren waarop online dienstverleners door middel van gedragseconomische inzichten het gedrag van de consument kunnen sturen. Digitalisering kan volgens haar leiden tot verleiding en manipulatie, en biedt de mogelijkheid om met behulp van klantdata bepaalde gepersonaliseerde producten aan te bieden; een trend die juridisch en maatschappelijk gezien niet altijd even gewenst is.

Tot besluit

De digitalisering van de financiële sector kent een oneindige potentie, maar leidt volgens de sprekers ook duidelijk tot nieuwe uitdagingen. Tijdens dit multidisciplinaire symposium zijn de kansen en uitdagingen van digitalisering vanuit verschillende invalshoeken belicht. De technologische vooruitgang leidt ertoe dat toezichthouders, wetgevers en financiële instellingen een uitdagende rol toebedeeld krijgen, en zullen moeten inspelen en anticiperen op de aanhoudende ontwikkelingen.

Geschreven door Dominic van Kleef

De presentaties van het symposium kunt u hier vinden:

Masterpresentatie ICFG Symposium

Op de hoogte blijven?

Het ICFG publiceert regelmatig nieuwsbrieven. Niets missen van het laatste nieuws met betrekking tot financieel recht en governance, ICFG’s symposia, onderzoeken en fellows? Schrijf je dan nu in. 

Dit bericht delen:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Loading...